28.02.2019 Tarih ve 30700 Sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren “Maden Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” hükümleriyle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu ile 5307 sayılı LPG Piyasası Kanununda idari para cezalarının ödenmesiyle ilgili önemli değişiklikler yapılmıştır.

Değişikliğe göre:

“Bu Kanun kapsamında verilen idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Süresinde ödenmeyen idari para cezaları, 21.07.1953 Tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri gereğince tahsil edilmek üzere ilgili vergi dairesine gönderilir”.

Hükümden de anlaşılacağı üzere,  idari para cezalarına karşı süresi içerisinde dava açmakla tahsilatın durmasına yönelik uygulamanın artık ortadan kaldırıldığı, cezanın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerektiğidir.

Ancak idari para cezasına ilişkin banka teminat mektubu verilmesi halinde tahsilatın duracağı da kanunla getirilen bir yenilik olmaktadır.

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun 19. Maddesi ile 5307 sayılı LPG Piyasası kanunu’nun 16. Maddesinde yapılan değişiklik şu şekildedir:

“Bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarına karşı yargı yoluna başvurulması, ilgili vergi dairesine idari para cezasına ilişkin banka teminat mektubu verilmesi durumu hariç tahsil işlemlerini durdurmaz. Teminat mektubunun miktarı, türü, hangi şartlarda paraya çevrileceği ve diğer hususlar Kurumca yapılacak düzenlemeler ile belirlenir”.

Özetle, 28.02.2019 Tarihi itibariyle EPDK tarafından verilen idari para cezalarına karşı dava açılması tahsilatı durdurmayacak, cezanın tebliğinden itibaren bir ay içerisinde ödenmeyen cezaların tahsili ancak vergi dairesine verilecek teminat mektubu ile durdurulabilecektir. Açılan idari davanın lehe bitmesi halinde teminat mektubunun iadesi, davanın reddi ile cezanın kesinleşmesi halinde ise teminat mektubunun paraya çevrilmesi sağlanacaktır.

İnternet sitemizi yayına soktuğumuzdan bu yana, istasyoncular hakkında verilen idari para cezalarına faiz işlemeyeceğini, bu sebeple cezayı geç ödemenin ekonomik olarak ek bir yük getirmeyeceğini, verilen cezalara karşı idari dava açmalarını, ancak kesinleşmesi halinde ödemekle sorumlu olduklarını önemle vurguladık.

Ayrıca dava açma süreci  içerisinde yasal düzenlemelerde lehe değişiklikler olması halinde bundan yararlanacaklarını, bu sebeple verilen idari para cezalarına karşı mutlaka dava açılması gerektiğini de belirttik.

Nitekim 28.02.2019 Tarih ve 30700 Sayılı Resmi gazete’de yayınlanan “Maden kanunu ile Bazı Kanunlarda ve Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” la yapılan değişikliklerle, 28.02.2019 tarihi itibariyle Kurul kararına bağlanmış ancak tahsilatı tamamlanmamış olan idari para cezaları, işlenen fiil için bu Kanunla birlikte daha düşük bir idari para cezası uygulanmasının öngörülmesi halinde, ilgili vergi dairesince 5015 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin, 5307 sayılı Kanunun 16 ıncı maddesinin ilgili bentlerinde belirlenmiş olan asgari maktu hadden tahsil edilir. Kısmen veya tamamen tahsil edilen iadri para cezaları iade edilmez.

Özetle, EPDK tarafından verilen idari para cezalarından 28.02.2019 tarihi itibariyle ödenmemiş, kısmen ödenmiş olup da bakiye kısmı  5015 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin,  5307 sayılı Kanunun 16 ıncı maddesinin ilgili bentlerinde belirlenmiş olan asgari maktu haddin üzerinde ise sadece asgari haddi ödemekle yükümlü olacaktır.

Petrol ve LPG piyasasında idari para cezalarının gündeme gelmesinden sonra, ilgili vergi dairelerince tahsilat, haciz işlemleri başlayınca, o güne kadar konunun pek de farkına varmayan bayiler işin ciddiyetine vakıf olmaya başladılar. Banka hesapları ve kredi kartı post terminallerine, akaryakıt naklini gerçekleştirdikleri tankerlere hacizler kondukça bayi de ne yapacağını şaşırdı. Bu arada imdada yetişen, kamu alacaklarındaki taksitlendirme yasasından yararlanan bayiler bir nebze olsun nefes aldı.
Ancak bu işte bir terslik vardı, Kabahatler Kanunu gereği verilen idari para cezaları kesinleşmeden tahsil edilemiyordu da, 5015 ve 5307 sayılı Kanun’lara tabi olanlardaki bu fark nereden kaynaklanıyordu. Bu fark vatandaşın kabahati değildi. Bizlerin de içinde bulunduğu hukukçular işin üzerine gidince, yasal durum kapsamlı bir şekilde araştırıldı. Bu arada Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’na gönderilen 05.11.2008 tarihli yazıda, tarih aralıkları belirtilmek suretiyle bir kısım cezaların kesinleşmeden tahsil edilemeyeceği, bir kısmının ise tahsil edilebileceğine dair görüş bildirildi. Ancak idari para cezalarının iptali için Danıştay 13. Dairesi’nde açılan davalarda talep edilen yürütmenin durdurulmaları hakkında verilen kararlarda, konu en güncel haliyle ortaya çıktı ve bu kararlarda istenen yürütmenin durdurulması talepleri, “genel bütçeye gelir kaydedilen idari para cezaları kesinleşmeden takip ve tahsil edilemeyeceğinden, tahsilattan önceki aşamaya ilişkin bulunan bu davada ayrıca yürütmenin durdurulmasını gerektiren bir durum bulunmamaktadır” gerekçesiyle reddedilmeye başlandı. İlk başta yürütmenin durdurulması isteminin reddiyle aleyhe gibi görünen kararlar içeriğinden, “neden yürütmenin durdurulmasını istiyorsun,zaten benim olumsuz vereceğim bir karar kesinleşmeden ceza tahsil edilemez” anlamı çıkmaktaydı. Böyle bir karar aslında vatandaşın lehine olsa da aşağıda açıklayacağımız şekilde vergi dairelerine anlatılması da zor bir karardı.Zira yürütmenin durdurulması kararı verilseydi, bu karar vergi dairesine ibraz edilerek tahsilat durdurulabilirdi. Ama Danıştay’ın, “bu ceza zaten tahsil edilemez” gerekçesini, vergi daireleri anlamamakta bayağı direndiler.
Bu konuda son sözü Danıştay söylemiş bulunduğundan, açılacak davalardaki yöntemimiz de şöyle olmalıdır:
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından ceza verilip size tebliğ edilen bu kararda, 30 gün içinde ödeme yapılması halinde % 25 indirimden yararlanılabileceği veya taksitlendirme talebinde bulunulabileceği, 60 gün içinde yatırılmaması halinde söz konusu idari para cezasının 6183 sayılı Yasa gereği ilgili vergi dairesi aracılığı ile tahsil edileceği yazılıdır. Siz eğer 30 gün içinde indirimli veya 60 gün içinde cezanın tamamını ödemez ve dava açarsanız, dava dilekçenizin Danıştay’da işleme konması ve EPDK’ ya varması süresi içinde EPDK, ilgili vergi dairesine tahsilat için bu kararı gönderir. Bu sebeple davadan haberdar etmek ve vergi dairesine kararın gönderilmesini engellemek için EPDK’ya bir dilekçenin verilmesinde fayda vardır. Zira böyle bir dilekçe verilmez ve ceza tahsil edilmek üzere ilgili vergi dairesine EPDK tarafından gönderilirse, vergi dairesine derdinizi anlatmanız ve tahsilatı durdurmanız oldukça güç olacaktır. Bugüne kadar başvurduğumuz bir çok vergi dairesi konuyu anlamamış, bu sebeple tahsilatları durdurmamız oldukça güç olmuştur. Sonuç olarak, ceza kararının tahsil için EPDK tarafından vergi dairesine gönderilmesini engellemek, bunu sağlamak için de davayı EPDK’ya bu dilekçe ile haber vermek en doğru yöntem olacaktır.
Hakkında idari para cezası verilip de Danıştay 13. Dairesi’nde dava açıp cezası henüz kesinleşmeyenlerden, ilgi vergi dairesince haciz veya tahsilata muhatap olanlar; vergi dairesine başvurup bunların iptalini talep etmelidirler. Yine cezalar kesinleşinceye kadar ilgilisinden talep edilmesi mümkün olmadığından, bu cezalara herhangi bir gecikme zammı uygulanması da mümkün değildir. Bu arada yasal değişikliklerle cezalarda meydana gelen indirim ya da tamamen kaldırılma durumunda da, cezaları vergi dairesi baskısı altında ödeyen bayileri mağdur edilmiş olacaklardır. Bütün bu sebeplerle Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı yazısı ve Danıştay’ın ilgili kararının ekli olduğu bir dilekçe ile vergi dairesine başvurunuzu yapın. Vergi daireleri genelde buna hemen karar vermeyip, konuyu bağlı oldukları Defterdarlığa veya hukuk bölümlerine iletmektedirler. Ancak neticede vergi dairesinin talebi kabul etmemesi durumunda, idare mahkemesinde dava açılmalıdır. Burada yanılgıya düşülmemesi gereken konu, yetkili mahkemenin vergi mahkemesi değil idari mahkemeler olduğudur.